မဟာမိတ် TNLA ထိန်းချုပ်ထားသည့် ကွတ်ခိုင်မြို့ကို MNDAA သိမ်းပိုက်

ကိုးကန့်တပ် MNDAA သည် ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးအတွင်း မဟာမိတ် TNLA သိမ်းပိုက်ထားသည့် ကွတ်ခိုင်မြို့ကို  ယမန်နေ့ ညတွင် သိမ်းပိုက်လိုက်ပြီး တရုတ်နယ် စပ်ကုန်သွယ်ရေး လမ်းကြောင်းကို စိုးမိုးရန်ပြင်ဆင်နေသည်။

ကွတ်ခိုင်မြို့သည် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်နှင့် ဆက်သွယ်ထားသော မန္တလေး- လားရှိုး- မူဆယ် လမ်းမကြီးပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး ကွတ်ခိုင်နှင့် ထိုလမ်းမကြီးသည် မြန်မာ- တရုတ် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးတွင် အရေးပါသည်။

TNLA မြို့စောင့်တပ်ဖွဲ့ဝင်များ နောက်ဆုံးထိန်းချုပ်ထားသည့် ကွတ်ခိုင်ဗျူဟာကုန်းအား MNDAA ဘက်မှ ဒရုန်းအစီး ၅၀ ကျော်ဖြင့် အဆက်မပြတ် ပစ်ခတ် တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီးနောက် ယမန်နေ့ညပိုင်း တွင် TNLA တပ်ဖွဲ့များ ဆုတ်ခွာပေးလိုက်ရသည်ဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။

“ကိုးကန့်က ဒရုန်းနဲ့ပဲ တောက်လျှောက်ပစ်တာ။ ပလောင်ဘက်က ပြန်ပစ်တာမျိုးတော့ မရှိဘူး။ ဗျုဟာကုန်းသိမ်းပြီးတော့ မနေ့ညနေပိုင်းပဲ ကိုးကန့်က တစ်မြို့လုံးသိမ်းလိုက်ပြီ။ TNLA တပ်ဖွဲ့တွေတော့ မရှိတော့ဘူး” ဟု ကွတ်ခိုင်မြို့ခံ တစ်ဦးကပြောသည်။

ယနေ့မနက်ပိုင်းတွင် ကွတ်ခိုင်မြို့ဗျူဟာကုန်း အနောက်ဘက်ရှိ TNLA တပ်ဖွဲ့ ဝင်များ ဆုတ်ခွာခဲ့သည့် တောင်ကုန်းများနှင့် နမ့်ဖတ်ကာနှင့် နမ့်ခမ်းကြားရှိ TNLA တပ်စခန်းများအား MNDAA တပ်ဖွဲ့က ဆက်လက် တိုက်ခိုက်နေသည် ဟု ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။

ယနေ့မနက်အထိ ကွတ်ခိုင်မြို့ပြင်နှင့် နမ့်ခမ်း- နမ့်ဖတ်ကာ လမ်းတွင် တိုက်ပွဲများ ဆက်ရှိနေသည်ဟု TNLA ဘက်ကလည်း ဆိုသည်။

“နမ့်ခမ်းနဲ့ နမ့်ဖတ်ကာကြားက ၁၂ မိုင်ဂိတ်မှာ ဒီမနက် တိုက်ပွဲတွေ ဖြစ်နေ တယ်။ MNDAA ဘက်က ဒရုန်းတွေနဲ့ ကြဲချတိုက်ခိုက်တာမျိုးတွေ ရှိပါတယ်” ဟု TNLA ပြောခွင့်ရ လွေးယေဦးက ပြောသည်။

အဆိုပါလမ်းကြောင်းရှိ ကျေးရွာများသည် ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးမတိုင်မီ ပန်ဆေး ပြည်သူ့စစ်တပ်ဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်သည့် နေရာများဖြစ်သည်။

၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးတွင် ပန်ဆေးပြည်သူ့စစ်၊ ကွတ်ခိုင်မြို့မ ပြည်သူ့စစ်အပါအဝင် စစ်တပ်လက်အောက်ခံ ပြည်သူ့စစ်တပ်ဖွဲ့အချို့ လက်နက်ချခဲ့ပြီး MNDAAနှင့် ပူးပေါင်းခဲ့သည်။

ဦးတီခွန်မြတ် တာဝန်ယူခဲ့သည့် ကွတ်ခိုင်ဌာနေ ပြည်သူ့စစ်တပ်ဖွဲ့ခေါင်းဆောင် ဦးကျင်စန်းအား MNDAA က ကွတ်ခိုင်ဒေသ ဒုခရိုင်မှူးတာဝန် ပြန်ပေးထားသည်ဟု မြို့ခံတို့က ဆိုသည်။

“လက်နက်ချပြီး ကိုးကန့်နဲ့ ပေါင်းထားတဲ့ ပြည်သူ့စစ်တပ်ဖွဲ့တွေက အခွင့်အရေးရတုန်း သူတို့နေရာတွေကို ပြန်ရဖို့ ကိုးကန့်နဲ့ပေါင်းပြီးပြန်တိုက်နေတဲ့ သဘောလို့တောင် ပြောလို့ရတယ်” ဟု ရှမ်းမြောက်ဒေသ စစ်ရေးအခြေ အနေ လေ့လာသူတစ်ဦးက ပြောသည်။

လက်ရှိ ကိုးကန့်တပ်ဖွဲ့၏ ထိုးစစ်သည် နမ့်ခမ်းမြို့သို့ ဦးတည်နေသည်ဟု ဒေသခံတို့က ဆိုသည်။

“နမ့်ခမ်း ၁၂ မိုင်ဘက်မှာလည်း ဖြစ်နေတယ်။ အခု မူဆယ်အထွက် စယ်လန့်ရွာဘက်မှာလည်း ကိုးကန့်ဘက်က အင်အားဖြည့်နေတယ်” ဟု နမ့်ဖတ်ကာ ကျေးရွာဒေသခံ တစ်ဦးကပြောသည်။

TNLA အနေဖြင့် ကွတ်ခိုင်၊ မုံးစီး၊ မိုင်းဟွမ်ဒေသများအား သံလွင်ခရိုင်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားပြီး TNLA တပ်မဟာ ၅ အခြေစိုက်ထားသည်။

“ ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး” အတွင်း ကွတ်ခိုင်မြို့အား TNLA က သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး ကွတ်ခိုင် မြို့အရှေ့မြောက်အရပ် မိုင် ၅၀ အကွာ တာမိုးညဲမြို့ နှင့် အနောက်ဘက် မိုင် ၂၀ အကွာ  သိန္နီမြို့တို့အား MNDAA က သိမ်းပိုက်ထားသည်။

ကွတ်ခိုင်မြို့နယ် နမ့်ဖတ်ကာရွာအား ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (KIA)  ကသိမ်းပိုက်ထားပြီး မြို့ပေါ်ရပ်ကွက်တွင် KIA ဆက်ဆံရေးရုံးရှိသည်။

မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲအပြီး ကွတ်ခိုင်မြို့ပေါ်တွင် TNLAနှင့် MNDAA တပ်ဖွဲ့တို့ ပူးတွဲ အုပ်ချုပ်ခဲ့ကြသော်လည်း နှစ်ဖက်တပ်ဖွဲ့ကြား မကြာခဏပွတ်တိုက်မှုများရှိခဲ့သည်။

ပြီးခဲ့သည့် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် ကွတ်ခိုင်မြို့၌ MNDAA တပ်ဖွဲ့က CCTV များ တပ်ဆင်ခဲ့မှုနှင့် ပတ်သက်၍ MNDAAနှင့် TNLA တပ်ဖွဲ့ကြား ပဋိပက္ခများ ဖြစ်ခဲ့သည်။

ကွတ်ခိုင်မြို့ပေါ်ရှိ MNDAA ရုံးများအား TNLA က ပိတ်သိမ်းခဲ့ပြီးနောက် နှစ်ဖက်တပ်ဖွဲ့ကြား တင်းမာမှု ပိုမိုမြင့်မားလာခဲ့သည်။

MNDAA တပ်ဖွဲ့အနေဖြင့် ကွတ်ခိုင်မြို့နှင့် ၁၀ မိုင်အကွာ မန်ပြိန်းရွာတွင် စစ်လက်နက်နှင့် လူအင်အား ဖြည့်တင်းခဲ့ပြီး တာမိုးညဲမြို့နှင့် ကွတ်ခိုင်ပတ်လည် ကျေးရွာများတွင် စစ်အင်အားများ ဖြည့်တင်းခဲ့သည်။

TNLA ထိန်းချုပ်သည့် ကွတ်ခိုင်၊ နမ္မတူ မြို့များသို့ စားသောက်ကုန်၊ ဆေးဝါးနှင့် စက်သုံးဆီ တင်ပို့မှုများ ဖြတ်တောက်ခဲ့ပြီး ကွတ်ခိုင်မြို့ ပတ်လည်အား ပိတ်ဆို့ထားခဲ့ပြီးနောက် တစ်လပြည့်ချိန် မတ်လ ၁၄ ရက်တွင် ကွတ်ခိုင်မြို့အား နေရာအနှံ့မှ ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက် သိမ်းပိုက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

MNDAA အနေဖြင့် ကွတ်ခိုင်မြို့ပတ်လည်ရှိ မုံးစီးကျေးရွာ၊ ရှောက်ဟော်၊ မုံးဟွမ်၊ လွယ်ကန်၊ မန်ဂျယ်၊ မန်ပြိန်းရွာနှင့် လွိုင်ဆမ်ဆစ်တောင်ခြေတပ်စခန်းများမှ စတင်ထိုးစစ်ဆင်ခဲ့ပြီး နေ့လယ်ပိုင်းတွင် ကွတ်ခိုင်မြို့ရပ်ကွက် ၅ နှင့် မြို့နေရာအများအပြား သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။

ညနေပိုင်းတွင် ကွတ်ခိုင်ဗျူဟာကုန်းအား အပြီးသတ် သိမ်းပိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ကွတ်ခိုင်ကဲ့သို့ပင် တရုတ်နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး လမ်းကြောင်းပေါ်ရှိ ကျင်စန်းကျော့၊ မူဆယ် ၁၀၅ မိုင် ကုန်သွယ်ရေးစခန်းများမှ TNLA တပ်ဖွဲ့ စခန်းများအား ဝင်ရောက် စီးနင်း၍ TNLA တပ်ဖွဲ့ဝင်များကို ဖမ်းဆီးခဲ့သည်။

၁၀၅ မိုင်ကုန်သွယ်ရေးဇုန်နှင့် ကျင်စန်းကျော့ ကုန်သွယ်ရေးလမ်းပိုင်း၌ MNDAA ၏ ဝင်ရောက်စီးနင်းမှုအတွင်း TNLA တပ်ဖွဲ့ ၇၀ ကျော် ဖမ်းဆီးခံထားရသည်ဟု TNLA ဘက်က ဆိုသည်။

ကွတ်ခိုင်–မူဆယ် လမ်းကြောင်းပေါ်ရှိ နမ့်ဖတ်ကာ ကျေးရွာတွင်လည်း ရွာသားများ ဖမ်းဆီးခံရသည်ဟု နမ့်ဖတ်ကာကျေးရွာခံတို့က ဆိုသည်။

“ကျွန်မတို့ နမ့်ဖတ်ကာက KIA ထိန်းထားတဲ့ အပိုင်းဘက်မှာ ဘာမှ မဖြစ်ဘူး။ ရွာအနောက်ဘက် အခြမ်းက TNLA ထိန်းထားတဲ့ ရပ်ကွက်တွေမှာပဲ ဖြစ်တာ။ အိမ်ထဲတွေအထိ ကိုးကန့်တပ်က ဝင်ရှာတယ်။ ရပ်ကွက် ၄ ထဲက အမျိုးသား လေးယောက်ရယ်၊ လယ်ထွန်သွားတဲ့ အမျိုးသား တစ်ယောက် အဖမ်းခံရတယ်” ဟု နမ့်ဖတ်ကာ ကျေးရွာခံ တစ်ဦးက ပြောသည်။

ကိုးကန့်တပ်၏ ထိုးစစ်အတွင်း ဒရုန်းဗုံးထိမှန်၍ ကွတ်ခိုင်မြို့တွင် အမျိုးသားတစ်ဦးနှင့် ကလေးငယ် တစ်ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး နမ့်ဖတ်ကာကျေးရွာတွင် အရပ်သား တစ်ဦးထိခိုက်ဒဏ်ရာ ရရှိထားသည်ဟု ဒေသခံတို့က ဆိုသည်။

TNLA ဘက်ကလည်း ၎င်းတို့တပ်ဖွဲ့ဝင်များ ထိခိုက်သေဆုံးမှု ရှိခဲ့သည်ဟု ပြောသည်။

ကွတ်ခိုင်အငြင်းပွားမှု ကိစ္စအတွက် TNLA ထံ ငါးကြိမ်တိုင် စာပို့ခဲ့သော်လည်း အကြောင်းမပြန်ခဲ့ဘဲ TNLA ဘက်မှ စတင်တိုက်ခိုက်၍ ပြန်လည်တိုက်ခိုက်ရခြင်း ဖြစ်သည်ဟု တိုက်ပွဲဖြစ်သည့်နေ့တွင် MNDAA က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

TNLA ဘက်ကမူ မဟာမိတ်ချင်းဖြစ်သည့် ပဋိပက္ခအတွက် တွေ့ဆုံညှိနှိုင်းရေး လမ်းကြောင်းမှ ဆက်လက် အဖြေရှာမည်ဟု ထုတ်ဖော်ပြောဆိုထားသည်။

MNDAAနှင့် TNLAတို့ ပဋိပက္ခရပ်တန့်၍ နှစ်ဖက်တွေ့ဆုံဆွေးနွေးကြရန် တအာင်းအရပ်ဘက်အဖွဲ့၊ CDM ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းများအဖွဲ့နှင့် အရပ်ဘက် အဖွဲ့အချို့က တောင်းဆိုထားသည့်။

နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များကမူ ယခုဖြစ်ရပ်သည် စစ်တပ်နှင့် တရုတ်၏ ကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်း ပြန်ဖွင့်ရေး လိုလားချက်တိုက်ပွဲ ဖြစ်သည်ဟု မှတ်ချက်ပြုသည်။

“အခုဖြစ်စဉ်က တရုတ် မီးစိမ်းမပြဘဲ မဖြစ်နိုင်ပါဘူး။ တရုတ်က ကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းကို ဖွင့်ချင်နေတာ။ ဆိုတော့ အဖွဲ့တွေ အများကြီး ဖြစ်နေတဲ့ အထဲက သူယုံကြည်စိတ်ချရတဲ့ ကိုးကန့်ကိုပဲ ဒီလမ်းကြောင်းပေါ်နဲ့ တရုတ်နယ်စပ်မှာ ထားချင်တဲ့ သဘောလို့ ပြောလို့ရတယ်” ဟု နိုင်ငံရေးအကဲခတ် တစ်ဦးက မှတ်ချက် ပြုသည်။

MNDAA အနေဖြင့် TNLA ထိန်းချုပ်သည့် နမ့်ခမ်းနှင့် နမ္မတူမြို့များသို့ ထိုးစစ်ဆင်ရန် ဆက်လက် ပြင်ဆင်နေသည်ကို တွေ့ရသည်ဟု ဒေသခံတို့က ဆို သည်။

ကွတ်ခိုင်မြို့အား သိမ်းပိုက်ခဲ့သည့် MNDAA အနေဖြင့် ယနေ့မနက်ပိုင်းတွင် လားရှိုးမြို့ရှိ ဆင်နှစ်ကောင်ဟိုတယ်တွင် စစ်ကော်မရှင် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ နှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးနေသည်ဟု လားရှိုးမြို့ခံများထံမှသိရသည်။

ဆွေးနွေးမှု အခြေအနေနှင့် ပတ်သက်၍ အတိအကျ မသိရှိရသေးပေ။

တိုက်ပွဲဖြစ်ခဲ့သည့် ကွတ်ခိုင်မြို့တွင် ယနေ့မနက်ပိုင်းမှ စတင်၍ အခြေအနေ ပုံမှန်တည်ငြိမ်လာပြီး ဈေးဆိုင်များ ပြန်ဖွင့်နေပြီဟု မြို့ခံတို့က ဆိုသည်။

တိုက်ပွဲကြောင့် ပိတ်မိနေသည့် ခရီးသွားယာဉ်များအား MNDAA တပ်ဖွဲ့က ပြန်ဖွင့်ပေးခဲ့ပြီး ကွတ်ခိုင်၊ သိန္နီ၊ လားရှိုး လမ်းတွင် ယာဉ်များ ပုံမှန်သွားလာခွင့် ပြုလိုက်သည်ဟု ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။

၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးတွင် ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်းရှိ စစ်တပ်၏ အရှေ့မြောက်တိုင်း စစ်ဌာနချုပ်ရှိရာ လားရှိုးနှင့် သိန္နီ၊ ကွမ်လုံ၊ ချင်းရွှေဟော်၊ လောက်ကိုင်၊ မုံးကိုး၊ ကြူကုတ် (ပန်ဆိုင်း)၊ တာမိုးညဲ၊ ကုန်းကြမ်း မြို့များအား MNDAA တပ်ဖွဲ့က သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။

တရုတ်အစိုးရ ကြားဝင်ညှိနှိုင်းမှုကြောင့် MNDAA တပ်က လားရှိုးမြို့ပေါ် ရပ်ကွက် ၁၂ ခုအား စစ်တပ်ထံ ပြန်လွှဲခဲ့ပြီး ကျန်နေသည့် ကျေးရွာများအား သိန္နီခရိုင်အတွင်းသို့ ထည့်သွင်းထားသည်။

MNDAA အနေဖြင့် မဟာမိတ် TNLA ထိန်းချုပ်သည့် ကွတ်ခိုင်အပါအဝင် ၎င်းတို့ သိမ်းထားသည့် မြို့များအား ကွတ်ခိုင်ခရိုင်၊ သိန္နီခရိုင်၊ လောက်ကိုင် ခရိုင်၊ မုံးကိုးခရိုင် လေးခု သတ်မှတ်၍ အုပ်ချုပ်မည်ဟု ထုတ်ပြန်ထားသည်။

TNLA တပ်ဖွဲ့က နောင်ချို၊ သီပေါ၊ ကျောက်မဲ၊ နမ္မတူ၊ နမ့်ဆန်၊ မန်တုံ၊ မိုင်းလုံ၊ မိုင်းငေါ့၊ ကွတ်ခိုင်၊ နမ့်ခမ်း၊ မိုးမိတ်နှင့် မိုးကုတ် မြို့တို့အား သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။

တရုတ်အစိုးရ ကြားဝင်မှုကြောင့် မိုးကုတ်နှင့် မိုးမိတ်အား TNLA က စစ်ကော် မရှင်ထံ ပြန်လွှဲခဲ့ရပြီး စစ်တပ်ထိုးစစ်ကြောင့် တရုတ်နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး လမ်းပေါ်ရှိ နောင်ချို၊ ကျောက်မဲ၊ သီပေါ မြို့များအား လက်လွှတ်ခဲ့ရသည်။

လက်ရှိတွင် မဟာမိတ် MNDAA ၏ ထိုးစစ်ကြောင့် တရုတ်နယ်စပ်ကုန် သွယ်ရေး လမ်းကြောင်းအတွက် အရေးပါသည့် TNLA တပ်မဟာ ၅ ရှိရာ ကွတ်ခိုင်ဒေသတစ်ခုလုံးနှင့် မူဆယ် မြို့နယ်အတွင်းရှိ တပ်စခန်းများပါ ဆုတ်ခွာပေးခဲ့ရသည်။